بازی های play to earn؛ درآمدش واقعا چقدر است

سوالی که پشت تقریبا هر جستجوی «بازی play to earn» نشسته، این نیست که این بازی ها چطور کار می کنند. این است: آخرش چقدر می شود؟

و جواب صادقانه اش را کسی نمی نویسد، چون خوشایند نیست. بگذارید همین اول بگویم و بعد نشان بدهم چرا: در این بازی ها یا سرمایه اولیه می دهید و بعد ممکن است درآمد داشته باشید، یا چیزی نمی دهید و آن وقت چیزی هم که به دستتان می رسد خریداری ندارد. حالت سومی که همه دنبالش می گردند، یعنی رایگان شروع کردن و پول قابل برداشت گرفتن، معمولا فقط چند ماه اول عمر یک بازی وجود دارد.

حتی سازنده هایش هم دیگر این اسم را به کار نمی برند

اکسی اینفینیتی مشهورترین نمونه این دسته بود و در واقع همان بازی ای است که این اصطلاح را سر زبان ها انداخت. جالب اینجاست که در وایت پیپر خودش امروز عبارت «بازی کن و کسب کن» به کار رفته، نه «بازی کن تا کسب کنی». تفاوت ظریف به نظر می رسد ولی نیست.

همان سند وقتی از دستاورد بازیکن حرف می زند، می گوید منابعی که به دست می آورد «به صورت بالقوه ارزش پولی واقعی خواهند داشت». کلمه بالقوه را در نظر بگیرید. یعنی ارزش دارد اگر کسی آن طرف حاضر باشد بخردش.

این تغییر ادبیات اتفاقی نیست. وقتی سازنده ای که کل شهرتش از وعده درآمد آمده، از آن وعده عقب می نشیند، حرفش را باید جدی گرفت.

دو مدل وجود دارد و باید بدانید کدام را بازی می کنید

مدل اول، بازی با ورودی سرمایه. برای شروع باید دارایی بخرید؛ کاراکتر، زمین، کارت، هر اسمی که رویش گذاشته باشند. این پول از جیب شما می رود و برنمی گردد مگر آنکه بعدا کسی همان دارایی را از شما بخرد. اینجا شما بازیکن نیستید، خریدارید. و مثل هر خریدی ممکن است دارایی تان ارزان تر از قیمت خرید شود.

مدل دوم، بازی رایگان با توکن پاداش. چیزی نمی دهید، در عوض توکنی می گیرید که بازار واقعی برایش وجود ندارد یا نقدشوندگی اش آنقدر کم است که فروش مقدار کوچک هم قیمت را می ریزد. جستجوهای مرتبط این حوزه پر است از «بدون سرمایه اولیه» و «رایگان»؛ همان چیزی که بیشترین تقاضا را دارد، دقیقا همان چیزی است که کمترین بازده را دارد.

هیچ کدام از این دو کلاهبرداری نیست. فقط باید بدانید کدام را انتخاب کرده اید، چون سوالتان در هر کدام جواب متفاوتی دارد. اگر می خواهید بدانید از این بازی ها کدام ها بعد از چند سال هنوز سرپا هستند، وضعیت پروژه های بازی بلاکچینی جداگانه بررسی شده است.

مسیر خروج؛ جایی که بیشتر متن ها تمام می شوند و کار تازه شروع می شود

فرض کنیم بازی کرده اید و مقداری توکن دارید. تا اینجا هر مطلبی این را «درآمد» می نامد. اما درآمد وقتی درآمد است که به پولی تبدیل شود که بشود با آن خرید کرد.

مسیر از این قرار است. اول باید توکن را از داخل بازی به کیف پول خودتان منتقل کنید؛ این معمولا کارمزد شبکه دارد. بعد باید آن را به یک دارایی نقدشونده تبدیل کنید، که یعنی یک معامله با اسپرد. اگر شبکه بازی با شبکه ای که صرافی پشتیبانی می کند فرق داشته باشد، یک انتقال بین شبکه ای هم اضافه می شود با کارمزد خودش. و در آخر تبدیل به تومان، که باز هم نرخ خرید و فروش دارد.

هر کدام از این مراحل درصدی از رقم را می برد و مهم تر از درصد، این است که چند تایشان کف هزینه ثابت دارند. روی موجودی کوچک، همین کف ها می توانند بخش زیادی از کل چیزی که ساعت ها برایش بازی کرده اید را ببلعند. این حساب را قبل از شروع بکنید، نه بعد از آن.

چند چیز که فقط برای بازیکن ایرانی صدق می کند

اول از همه، دسترسی. بخشی از این بازی ها روی فروشگاه های اپلیکیشن قفل منطقه ای دارند و بخشی دیگر برای ثبت نام به تایید هویت نیاز دارند. قبل از اینکه وقت بگذارید، اول مطمئن شوید اصلا می توانید وارد شوید و بعدا هم بتوانید وارد بمانید.

دوم، پرداخت. اگر بازی از شما سرمایه اولیه می خواهد، آن پرداخت با کارت بانکی ایرانی انجام نمی شود. مسیرهای رایج یا خرید دارایی دیجیتال است یا استفاده از ووچرهایی که پرداخت های اینترنتی را ممکن می کنند؛ همان کاری که تهیه ووچر یوتوپیا برای پرداخت درون بازی برای بسیاری از سرویس های خارجی انجام می دهد.

سوم، اتصال. در بازی هایی که رقابت بلادرنگ دارند، قطعی اینترنت فقط آزاردهنده نیست؛ به معنی از دست دادن همان چیزی است که برایش وقت گذاشته اید. و اگر وسط یک معامله درون بازی باشید، وضعیت پیچیده تر هم می شود.

چهارم، و صریح ترین نکته این متن: زمان شما هزینه است. اگر روزی چند ساعت صرف بازی ای می کنید که ماهانه رقمی کمتر از دستمزد همان ساعت ها می دهد، این درآمد نیست. سرگرمی است که کمی از هزینه خودش را درمی آورد، و اگر با همین عنوان نگاهش کنید حالتان هم بهتر می ماند.

پس کی ارزش امتحان کردن دارد

وقتی بازی را به خاطر خود بازی دوست داشته باشید. جدی می گویم؛ این تنها فیلتری است که در بلندمدت جواب داده. کسی که از بازی لذت می برد، اگر توکنش هم بی ارزش شود چیزی را از دست نداده. کسی که فقط برای درآمد آمده، دقیقا در بدترین لحظه یعنی وقتی قیمت پایین است تصمیم می گیرد بیرون بیاید.

دو نشانه هم هست که ارزش دیدن دارند. اگر بازی برای ورود عدد بزرگی می خواهد و در توضیحاتش بیشتر از گیم پلی درباره بازده حرف می زند، چیزی که می فروشد بازی نیست. و اگر تنها راه درآمد در آن آوردن نفر بعدی است، اسمش را دیگر خودتان می دانید. تاریخچه این بازی ها در بازی های ارز دیجیتال و پروژه های موفق این حوزه با جزئیات بیشتری آمده است.

سوال های پرتکرار

حرف آخر

بازی های بلاکچینی مرده نیستند و آنقدر هم که در اوجشان تبلیغ می شد شغل نبودند. چیزی که در این چند سال معلوم شد، این است که «درآمد از بازی» تقریبا همیشه یک معامله است: یا سرمایه می دهید، یا زمان، و در هر دو حالت باید حساب کنید در ازایش چه چیزی و با چه هزینه ای بیرون می آید.

و اگر آخرش قرار است رقم به تومان تبدیل شود، همان جا را از اول ببینید. مسیر خروج و کارمزدهایش، بیشتر از هر جدول پاداشی تعیین می کند این کار برایتان صرف می کند یا نه.