عرضه ریپل؛ آن ۵۵ میلیارد مال چه کسی است
برای ثبت سفارش به حساب نیاز دارید. ثبت نام رایگان است.
در متن های فارسی درباره ریپل یک جمله را زیاد می بینید: «شرکت ریپل ۵۵ میلیارد بیت کوین را برای خودش کنار گذاشت».
این جمله محال است. کل بیت کوینی که تا ابد ساخته خواهد شد ۲۱ میلیون واحد است، پس ۵۵ میلیارد از آن اصلا وجود ندارد. عدد درست است ولی واحدش عوض شده، و وقتی درستش کنید تازه معلوم می شود ماجرای عرضه ریپل چقدر جالب تر از این حرف هاست.
برخلاف بیت کوین، هیچ واحدی از ریپل استخراج نشده است. کل عرضه در همان ابتدا یکجا ساخته شد و بعد توزیع شد. همین یک تفاوت، اقتصاد این ارز را کاملا از بیت کوین جدا می کند.
مستندات رسمی دفتر کل ریپل زنجیره رویدادها را با عدد نوشته اند و ارزش خواندن دارد:
- دفتر کل بین سال های ۲۰۱۱ تا اوایل ۲۰۱۲ توسط جد مک کالب، آرتور بریتو و دیوید شوارتز ساخته شد و در همان زمان ۱۰۰ میلیارد واحد ریپل به وجود آمد.
- در سپتامبر ۲۰۱۲ آنها به همراه کریس لارسن شرکتی تاسیس کردند و ۸۰ میلیارد واحد را به آن شرکت بخشیدند، در ازای اینکه شرکت روی این دفتر کل توسعه بدهد. ۲۰ میلیارد باقی مانده سهم خود بنیانگذاران شد.
- در سال ۲۰۱۷ شرکت ۵۵ میلیارد واحد از سهم خودش را در قراردادی به نام اسکرو قفل کرد.
پس آن عدد ۵۵ میلیارد واقعی است. فقط ریپل است، نه بیت کوین، و مال قفل شدن است نه کنار گذاشتن.
مشکلی که اسکرو قرار بود حل کند ساده است. وقتی یک شرکت ۸۰ درصد عرضه یک دارایی را در اختیار دارد، هر خریداری حق دارد بپرسد چه چیزی جلوی فروش یکباره اش را می گیرد.
اسکرو جواب آن سوال است: بخش بزرگی از آن موجودی در خود شبکه قفل شد تا ورودش به عرضه در گردش تدریجی و قابل پیش بینی باشد، نه تابع تصمیم یک روز شرکت. خود مستندات هم دلیلش را همین می دانند.
و حالا نقطه ضعفش، که کمتر نوشته می شود. اسکرو عرضه را حذف نمی کند، فقط زمان بندی اش را قابل پیش بینی می کند. آن واحدها بالاخره آزاد می شوند و بازار می داند که می شوند. برای خریدار این یعنی یک فشار عرضه شناخته شده در افق، که در بیت کوین معادلی ندارد چون آنجا هیچ نهادی چنین موجودی ای در اختیار ندارد.
این سوال تقریبا همیشه با یک سوءتفاهم پرسیده می شود: که ارزان بودن یعنی جای رشد بیشتری دارد.
ندارد. قیمت هر واحد فقط تابع تقسیم است. وقتی ۱۰۰ میلیارد واحد وجود دارد و آنجا ۲۱ میلیون، طبیعی است که قیمت واحد ریپل کسری از دلار باشد و قیمت واحد بیت کوین ده ها هزار دلار. عددی که معنا دارد ارزش کل بازار است، نه قیمت یک واحد.
هر بار کسی به شما گفت «این ارز ارزان است پس می تواند صد برابر شود»، همین اشتباه را دارد مرتکب می شود. برای اینکه قیمت یک واحد ریپل به قیمت یک واحد بیت کوین برسد، ارزش کل بازارش باید به عددی برسد که از کل نقدینگی بازارهای مالی جهان بزرگ تر است. این معیار غلط را در اعدادی که در عرضه یک ارز واقعا مهم اند کامل باز کرده ایم.
سه عدد برای ریپل وجود دارد و اگر قاطی شان کنید تحلیلتان غلط در می آید.
عرضه کل، یعنی همه واحدهایی که ساخته شده اند. عرضه در گردش، یعنی آنچه واقعا در بازار دست به دست می شود. و موجودی قفل شده، که نه در گردش است و نه از بین رفته. ارزش بازاری که در سایت ها می بینید معمولا بر مبنای عرضه در گردش حساب می شود، پس با فرض اینکه کل عرضه در بازار است، عدد کاملا متفاوتی به دست می آورید.
یک نکته فنی هم هست که به عرضه ربط دارد: در این شبکه بخشی از کارمزد هر تراکنش سوزانده می شود و از عرضه بیرون می رود. مقدارش ناچیز است و کسی نباید آن را عامل رشد قیمت حساب کند، ولی از نظر فنی عرضه کل ریپل به آرامی کم می شود، نه زیاد.
موضع من این است که این ساختار مهم ترین ضعف ریپل است و پرحرف ترین بخش دفاعش هم همین جاست.
بیت کوین را هیچ نهادی در اختیار ندارد و همین به عرضه اش اعتبار می دهد. ریپل از روز اول در اختیار یک شرکت بوده و اسکرو این واقعیت را مدیریت می کند، نه اینکه از بین ببرد. اگر به دنبال دارایی ای هستید که هیچ طرف متمرکزی روی عرضه اش دست نداشته باشد، ریپل آن دارایی نیست و هیچ مقدار توضیح فنی این را عوض نمی کند.
ولی این با «پس بی ارزش است» یکی نیست. ریپل برای کار مشخصی ساخته شده و آن کار تسویه بین المللی است؛ اینکه چه کسی واقعا از آن استفاده می کند در بررسی استفاده بانک ها از XRP آمده. و اگر هنوز شرکت و ارز را یکی می گیرید، تفکیک شرکت ریپل از ارز XRP اولین چیزی است که باید بخوانید، چون بیشتر بحث های عرضه از همین جا خراب می شوند.
نرخ روز و شرایط سفارش در صفحه معامله ریپل دیجی دلار است و اگر تسویه تان ووچری است ووچر یوتوپیا با نرخ همین حالا را هم در هزینه حساب کنید.
تعداد کل ریپل چقدر است؟
در زمان ساخت دفتر کل، ۱۰۰ میلیارد واحد یکجا به وجود آمد و از آن زمان واحد جدیدی ساخته نشده است. از آنجا که بخشی از کارمزد هر تراکنش سوزانده می شود، این عدد به آرامی کاهش می یابد.
آیا ریپل استخراج می شود؟
نه، و هیچ وقت نشده است. کل عرضه از ابتدا وجود داشت، پس نه ماینری هست، نه پاداش بلاکی و نه سختی شبکه ای. دلیل فنی این تصمیم و تفاوتش با اثبات کار در توضیح اینکه چرا ریپل استخراج نمی شود آمده است.
اسکرو ریپل یعنی چه؟
قراردادی روی خود شبکه که در سال ۲۰۱۷، ۵۵ میلیارد واحد از موجودی شرکت را قفل کرد تا به جای ورود یکباره، به شکل تدریجی و قابل پیش بینی وارد عرضه در گردش شود. هدفش رفع همین نگرانی بود که یک نهاد بتواند بازار را با فروش یکباره به هم بریزد.
عرضه زیاد ریپل یعنی سرمایه گذاری بدی است؟
عدد بزرگ عرضه به تنهایی چیزی را بد نمی کند؛ آنچه اهمیت دارد این است که چه کسی آن عرضه را در اختیار دارد و با چه سرعتی وارد بازار می شود. ما مشاور سرمایه گذاری نیستیم و این متن توصیه خرید یا فروش نیست، ولی اگر قرار است این ارز را بسنجید، معیار درست ارزش کل بازار و برنامه آزادسازی اسکرو است، نه قیمت پایین هر واحد.