آیا بیت کوین امن است؛ شبکه بله، شما احتمالا نه

این سوال در واقع دو سوال است و چون با هم پرسیده می شود، معمولا هر دو جواب اشتباه می گیرند.

سوال اول: آیا شبکه بیت کوین قابل شکستن است؟ سوال دوم: آیا بیت کوین شما جای امنی است؟

جواب اولی احتمالا بله است، به معنای امن بودن. جواب دومی، برای بیشتر آدم ها، نه.

لایه اول: خود شبکه

بیت کوین از سال ۲۰۰۹ کار می کند و دفتر کلش هیچ وقت جعل نشده. این را نه به عنوان شعار، بلکه به عنوان مشاهده می نویسیم: هر تراکنش عمومی است و هزاران نود مستقل آن را بررسی می کنند، پس دستکاری تاریخچه یعنی متقاعد کردن هم زمان آن هزاران نود.

مکانیزمش اثبات کار است و منطقش ساده: تغییر یک بلاک ثبت شده یعنی انجام دوباره تمام کار محاسباتی بعد از آن، سریع تر از کل شبکه. مفاهیم پایه اش را در چهار مفهوم کلیدی بلاکچین بیت کوین باز کرده ایم.

اما این «امنیت» فقط یک چیز را تضمین می کند: صحت دفتر کل. نه ارزش دارایی را تضمین می کند، نه دسترسی شما به آن را.

لایه دوم: شما

و تقریبا تمام پول هایی که در دنیای بیت کوین از دست رفته اند، در همین لایه از دست رفته اند.

راهنمای رسمی امنیت کیف پول با یک جمله شروع می کند که تمام ماجرا در آن است: حفاظت از پول شما، مسئولیت خود شماست. بانکی در کار نیست که تماس بگیرید.

و همان صفحه، چند مورد را جدا می شمارد:

• پشتیبان گیری، که از خرابی سخت افزار و خطای انسانی محافظت می کند.
• رمزگذاری کیف پول یا دستگاه، تا برداشت بدون رمز ممکن نباشد.
• رمز قوی، که ترکیبی از طول و غیرقابل حدس بودن است.
• کیف پول آفلاین، که همان منبع بالاترین سطح امنیت برای پس انداز می نامدش.
• چند امضایی، که خرج کردن را به تایید چند نفر مشروط می کند.

و یک مورد که کمتر جایی نوشته می شود و ما هم بارها با آن روبرو شده ایم: اگر محل کیف پول و رمزهایتان را هیچ کس نداند، بعد از شما هیچ امیدی به بازیابی آن دارایی نیست. این جمله عینا در همان راهنما آمده.

چیزی که هیچ رمزنگاری ای درستش نمی کند

تراکنش اشتباه.

مستندات بیت کوین بی ابهام می گوید: تراکنش قابل برگشت نیست و فقط گیرنده می تواند آن را پس بدهد. یعنی آدرس اشتباه، شبکه اشتباه یا مبلغ اشتباه، هر سه نتیجه یکسانی دارند.

قاعده ای که همیشه جواب می دهد و هزینه اش کارمزد یک تراکنش کوچک است: اول مبلغ ناچیزی بفرستید، رسیدنش را ببینید، بعد بقیه را.

سه اشتباهی که بیشترین ضرر را می زنند

عبارت بازیابی در فضای ابری. عکس گرفتن از دوازده کلمه و ذخیره اش در گالری یا ایمیل، رایج ترین اشتباه است. آن عبارت، خود دارایی است؛ هر کس ببیندش، مالک است.

اعتماد به لینک به جای آدرس. بیشتر سرقت ها هک نیستند، تقلید صفحه اند. قربانی خودش وارد می شود و خودش امضا می کند. الگوهایش در شگردهای رایج کلاهبرداری در بازار رمزارز فهرست شده اند.

نگه داشتن بلندمدت روی پلتفرم. برای مبلغی که فردا می فروشید، منطقی است. برای پس اندازی که قرار است سال ها بماند، شما مالک کلید نیستید و این تفاوت اساسی است. روش های نگهداری امن را در امنیت کیف پول ارز دیجیتال نوشته ایم.

و یک امنیت که اصلا وجود ندارد

امنیت ارزش. بیت کوین می تواند در یک هفته سی درصد پایین برود بدون اینکه هیچ اتفاق امنیتی افتاده باشد.

خیلی ها این دو را قاطی می کنند و بعد که ضرر می کنند فکر می کنند سیستم خراب بوده. نبوده؛ دقیقا همان طور کار کرده که قرار بود. اینکه این دارایی برای حفظ ارزش مناسب است یا نه، بحث دیگری است که در بیت کوین برای حفظ ارزش سرمایه جداگانه بررسی شده.

از ایران چه چیزی فرق می کند

مسیر شکایت. اگر دارایی تان از یک پلتفرم خارجی برود، عملا هیچ مرجعی برای پیگیری ندارید. این یعنی وزن پیشگیری اینجا بیشتر از هر جای دیگری است.

دسترسی. در ساعت هایی که ارتباط بین المللی مختل است، دارایی سر جایش است اما شما به آن نمی رسید. اگر برنامه شما به فروش در لحظه مشخصی وابسته است، این ریسک را جدی بگیرید.

و ناشناسی، که خیلی ها فرضش را اشتباه می گیرند. بیت کوین ناشناس نیست و چرایی اش را در ردیابی تراکنش های بیت کوین توضیح داده ایم. اگر انتخاب یک پلتفرم برایتان مسئله است، معیارهایش در انتخاب صرافی بیت کوین آمده.

جواب کوتاه

بله، بیت کوین امن است؛ به این معنا که شبکه اش کار می کند و دفتر کلش قابل جعل نیست.

نه، بیت کوین شما لزوما امن نیست؛ چون امنیتش به پشتیبان گیری، رمز و رفتار شما بستگی دارد و در این لایه هیچ کس پشت شما نیست. خبر خوب اینکه هر سه مورد در اختیار خودتان است.

سوال های پرتکرار