چگونه با استفاده از قراردادهای هوشمند کسب درآمد کنیم؟

یک سوال ساده قبل از هر چیز: وقتی از «درآمد از قرارداد هوشمند» حرف می زنیم، آن پول از جیب چه کسی درمی آید؟

قرارداد هوشمند خودش پول تولید نمی کند. فقط برنامه ای است که وقتی شرطی برقرار شود، انتقالی را انجام می دهد. پس هر رقمی که به شما می رسد، کسی جای دیگری پرداختش کرده. اگر بدانید آن کس کیست و چرا پرداخت می کند، تقریبا همه چیز درباره پایداری آن درآمد را می دانید. و اگر ندانید، معمولا خودتان همان کس هستید.

این متن با همین سوال جلو می رود.

قرارداد هوشمند دقیقا چه چیزی هست و چه چیزی نیست

قرارداد هوشمند نه قرارداد است به معنای حقوقی، نه هوشمند است به معنای متعارف. برنامه ای است که روی شبکه اجرا می شود و دقیقا همان کاری را می کند که در کدش نوشته شده؛ نه بیشتر، نه با انعطاف، و نه با درک نیت شما.

همین ویژگی، بزرگ ترین مزیت و بزرگ ترین ریسکش است. مزیت این است که طرف مقابل نمی تواند از تعهدش شانه خالی کند. ریسک این است که اگر در کد اشتباهی باشد، آن اشتباه هم دقیقا اجرا می شود و مرجعی برای اعتراض وجود ندارد. توضیح مفصل ترش در قراردادهای هوشمند اتریوم آمده است.

راه های کسب درآمد از طریق قراردادهای هوشمند

برخی از راه های کسب درآمد در این حوزه عبارتند از:

• استیکینگ: دارایی خود را برای مشارکت در امنیت شبکه قفل می کنید و در ازایش پاداش می گیرید. پولش از پاداش صدور شبکه و کارمزد تراکنش ها می آید، نه از سرمایه کاربر بعدی.
• تامین نقدینگی: دو دارایی را در استخر یک صرافی غیرمتمرکز می گذارید و سهمی از کارمزد معامله گران می گیرید. اینجا در واقع دارید نوسان را می فروشید و کارمزد می خرید.
• وام دادن: دارایی را به پروتکل وام دهی می سپارید و بهره وام گیرنده به شما می رسد. ساده ترین مدل با روشن ترین منبع درآمد.
• توسعه قرارداد: نوشتن و ممیزی قرارداد برای پروژه ها. این تنها موردی در این فهرست است که درآمدش از مهارت می آید نه از سرمایه، و تنها موردی است که در آن ضرر مالی نمی کنید.

سه مورد اول یک وجه مشترک دارند که در فهرست ها گفته نمی شود: هر سه به شما پاداش می دهند چون ریسکی را از دوش کس دیگری برداشته اید. این معامله بدی نیست، ولی باید بدانید طرف دیگرش چیست.

استیکینگ؛ عددی که در متن های فارسی معمولا نیست

بیایید سراغ رایج ترین گزینه برویم، چون همان جایی است که بیشترین ابهام هست.

برای اینکه خودتان مستقیم در امنیت شبکه اتریوم مشارکت کنید، مستندات رسمی می گوید هر اعتبارسنج به ۳۲ واحد اتر نیاز دارد و اتصال اینترنتی با حداقل ۱۰ مگابیت بر ثانیه در هر دو جهت توصیه می شود. یعنی این گزینه برای بیشتر کاربران عملا در دسترس نیست، و در ایران با وضعیت اتصال، حتی برای کسی که این مقدار دارایی را داشته باشد هم انتخاب پرریسکی است.

دو نکته دیگر از همان سند که ارزش دانستن دارند. اول، آفلاین شدن جریمه سنگین ندارد؛ همان سند تصریح می کند که وقتی شبکه درست کار می کند، آفلاین بودن به اسلشینگ منجر نمی شود و فقط جریمه های کوچک عدم فعالیت دارد. دوم، و مهم تر: اسلشینگ که جریمه جدی است، بیشتر به کسانی می خورد که کلید امضا را همزمان روی دو دستگاه اجرا می کنند. یعنی همان کاری که خیلی ها با نیت «پشتیبان گیری» انجام می دهند، خطرناک ترین کار است.

و درباره سرویس هایی که استیکینگ را برایتان انجام می دهند، همان مستندات یک جمله دقیق دارد: باید کلید امضای خود را با اپراتور به اشتراک بگذارید، و این «لایه ای از اعتماد را وارد می کند که در اجرای سخت افزار خودتان وجود ندارد». این تمام تفاوت بین دو گزینه است و معمولا در تبلیغ سرویس ها نوشته نمی شود.

حساب کتاب واقعی، مخصوصا روی سرمایه کوچک

اینجاست که بیشتر تصمیم ها باید عوض شود.

هر تعامل با یک قرارداد هوشمند کارمزد شبکه دارد، و این کارمزد به اندازه سرمایه شما نیست؛ به شلوغی شبکه بستگی دارد. برای ورود به یک موقعیت معمولا باید چند تراکنش بزنید: تایید دسترسی، واریز، و بعدها برداشت پاداش و خروج. روی سرمایه کوچک، جمع همین کارمزدها می تواند از کل سود چند ماه بیشتر شود.

بی تعارف بگویم: اگر سرمایه شما کوچک است، جواب صادقانه این است که این کار برایتان صرف نمی کند. نه به این دلیل که پیچیده است، به این دلیل که ریاضی اش جواب نمی دهد. کسی که این را به شما نگوید و مستقیم سراغ آموزش قدم به قدم برود، چیز مهمی را از قلم انداخته.

برای بخش تومانی هم هیچ عددی که در متن نوشته شود ماندگار نیست؛ نرخ لحظه ای تنها مبنای قابل اتکاست.

چیزهایی که اسمشان درآمد است ولی نیستند

سه الگو هست که مرتب با عنوان «درآمد از قرارداد هوشمند» فروخته می شوند و ارزش شناختن دارند.

اولی، نرخ های سود غیرعادی. وقتی نرخی چند برابر هر گزینه دیگری است، منبعش معمولا توکن مشوقی است که خود پروژه چاپ می کند. تا وقتی قیمت آن توکن بالاست عدد بزرگ به نظر می رسد و با اولین موج فروش، هم نرخ و هم اصل سرمایه با هم کوچک می شوند.

دومی، قراردادی که فقط با آوردن نفر بعدی به شما پول می دهد. اینکه روی زنجیره اجرا می شود چیزی را عوض نمی کند؛ فقط شفاف ترش می کند.

سومی که ظریف تر است، قراردادهایی که به داده بیرونی وابسته اند. اگر منبعی که قیمت را به قرارداد می دهد دستکاری شود، قرارداد کاملا درست اجرا می شود و کاملا اشتباه پرداخت می کند. این ضعف ساختاری است و در بحث اوراکل ها باز شده است.

یک قاعده ساده هم هست که خوب جواب می دهد: اگر بعد از پنج دقیقه توضیح هنوز نمی توانید بگویید پول از کجا می آید، وارد نشوید. همین قاعده در درآمد از بازی های بلاکچینی هم دقیقا کار می کند.

سوال های پرتکرار

جمع بندی

درآمد از قرارداد هوشمند واقعی است، ولی هیچ کدام از شکل هایش «پول درآوردن از هوا» نیست. در هر مورد شما چیزی می دهید: سرمایه ای که قفل می شود، ریسکی که می پذیرید، یا مهارتی که می فروشید.

پس همان سوال اول را نگه دارید. پول از جیب چه کسی می آید و چرا حاضر است بپردازد. اگر جوابش روشن بود، تصمیمتان را با چشم باز گرفته اید؛ و اگر نبود، بهترین کار همان است که وارد نشوید. اگر هم مسیر شما در نهایت به تبدیل تومانی می رسد، ووچر و نرخ تومانی آن و نرخ روز بازار جای درست شروع محاسبه است.