پرداخت خرد با بیت کوین؛ چرا روی زنجیره اصلی جواب نمی دهد
برای ثبت سفارش به حساب نیاز دارید. ثبت نام رایگان است.
ایده اش وسوسه انگیز است: به جای اشتراک ماهانه، برای هر مقاله چند سنت بپرداز. هر ویدیو، هر آهنگ، هر بار دانلود. سال ها است این را به عنوان یکی از کاربردهای بیت کوین تبلیغ می کنند.
مشکل اینجاست که روی زنجیره اصلی بیت کوین، این کار عملا شدنی نیست. و دلیلش یک جمله است.
کارمزد شبکه به مبلغ تراکنش کاری ندارد. به حجم داده آن تراکنش و شلوغی شبکه بستگی دارد. یعنی فرستادن مبلغی به اندازه یک فنجان قهوه، تقریبا همان قدر هزینه دارد که فرستادن مبلغی به اندازه یک خودرو.
نتیجه ریاضی اش روشن است: هر وقت مبلغ پرداخت به کارمزد نزدیک شود، پرداخت بی معنا می شود. و در ساعت های شلوغ، کارمزد از خیلی از پرداخت های خرد بزرگ تر است. منطق کامل این کارمزد را در نحوه محاسبه کارمزد تراکنش بیت کوین باز کرده ایم.
تقسیم پذیری بیت کوین این را حل نمی کند. اینکه هر بیت کوین به صد میلیون واحد کوچک تر تقسیم می شود یعنی می توانید مبلغ کوچک را بنویسید، نه اینکه ارزان بفرستیدش. این دو را در متن های فارسی مدام قاطی می کنند.
پرداخت خرد بیت کوین از زنجیره اصلی به لایه بالاتر منتقل شده. آنجا دو طرف یک کانال پرداخت باز می کنند، هر تعداد پرداخت کوچک را بین خودشان رد و بدل می کنند و فقط نتیجه نهایی را روی زنجیره ثبت می کنند. کارمزد به ازای هر پرداخت به شکل معناداری کوچک می شود، چون دیگر هر پرداخت یک تراکنش زنجیره ای نیست.
این هم مجانی نیست. باید نقدینگی در کانال داشته باشید، کانال باید باز و بسته شود و هر کدام از این دو یک تراکنش زنجیره ای است. برای کسی که ماهی چند پرداخت کوچک دارد، حساب و کتابش جالب نیست.
بگذارید صادق باشیم. مسئله واقعی اکثر کاربران ایرانی پرداخت چند سنتی به یک نویسنده نیست. شارژ یک اشتراک چند دلاری است: یک سرویس ابری، یک ابزار طراحی، یک حساب کاربری.
برای این کار بیت کوین انتخاب بدی است و ما هم توصیه اش نمی کنیم. نوسان بین لحظه خرید و لحظه پرداخت، کارمزد شبکه و اینکه بیشتر این سرویس ها اصلا بیت کوین قبول نمی کنند، سه دلیل کافی است. مسیر کوتاه تر، ووچرهای قابل استفاده برای سرویس های خارجی است که مبلغش از لحظه خرید ثابت می ماند.
بیت کوین را برای نگهداری و انتقال ارزش نگه دارید. برای شارژ روزمره، ابزار دیگری هست که کارش همین است.
نیمه دوم این بحث معمولا این است که بیت کوین هم قرارداد هوشمند و امور مالی غیرمتمرکز دارد. جواب دقیق تر: زبان اسکریپت بیت کوین عمدا محدود طراحی شده. کارهایی مثل امضای چندگانه و قفل زمانی را انجام می دهد، اما برای ساختن یک پروتکل وام دهی یا صرافی غیرمتمرکز ساخته نشده.
این یک نقص نیست، یک تصمیم است: هرچه زبان ساده تر باشد، سطح حمله کوچک تر است. به همین دلیل هم آنچه دیفای واقعا عوض کرد عمدتا روی شبکه های دیگری اتفاق افتاد، و وضعیت دیفای برای کاربر ایرانی هم از همان جا شروع می شود.
کمترین مبلغی که می شود بیت کوین فرستاد چقدر است
پروتکل حد پایینی به نام گرد و غبار دارد و زیر آن مقدار را رد می کند. ولی حد عملی خیلی بالاتر از حد پروتکلی است: هر مبلغی که از کارمزد لحظه ای شبکه کوچک تر باشد، فرستادنش بی معنی است.
ساتوشی چیست
کوچک ترین واحد بیت کوین. هر بیت کوین صد میلیون ساتوشی است. وجود این واحد یعنی می شود مبلغ های بسیار کوچک را بیان کرد، نه اینکه ارزان جابه جایشان کرد.
چرا کارمزد بعضی روزها چند برابر می شود
چون فضای هر بلاک محدود است و وقتی تراکنش زیادی در صف باشد، عملا یک مزایده شکل می گیرد. کسی که کارمزد بالاتری بگذارد زودتر وارد بلاک می شود.
پس با بیت کوین اصلا نمی شود خرید کرد
می شود، ولی نه برای مبالغ کوچک و نه در هر جایی. فهرست واقعی جاهایی که پرداخت با بیت کوین کار می کند در مرزهای پرداخت با بیت کوین آمده است.
پرداخت خرد یکی از قدیمی ترین وعده های بیت کوین است و روی زنجیره اصلی هیچ وقت محقق نشد. لایه دوم بخشی از آن را برگرداند، اما نه به شکلی که برای کاربر معمولی ایرانی جواب دهد. تا آن روز، برای مبالغ کوچک ابزار ساده تری در دسترس است و استفاده نکردن از آن فقط پول و وقت هدر دادن است.
