پروژه های کاردانو؛ کدام ها واقعا کاربر دارند

فهرست «پروژه های برتر کاردانو» را هر جا بخوانید، چند اسم تکراری می بینید و هیچ عددی. اسم که ملاک نیست.

این متن همان فهرست است، منتها با چیزی که واقعا اهمیت دارد کنارش: اینکه چقدر پول در هر کدام قفل شده و چه کسی از آن استفاده می کند.

اول یک عدد که بقیه متن را قاب می گیرد

کل ارزش قفل شده در دیفای کاردانو، در زمان نوشتن این متن، حدود یک درصد سولاناست و در برابر اتریوم رقم بسیار کوچک تری. رقم لحظه ای در داده خام دیفای لاما برای همه شبکه ها هست.

این را اول گفتم چون بقیه متن بدون آن گمراه کننده است. پروژه های کاردانو واقعی اند، کار می کنند و بعضی شان طراحی هوشمندانه ای دارند. ولی در مقیاس یک اکوسیستم نوپا، نه یک اکوسیستم بالغ.

صرافی های غیرمتمرکز: جایی که بیشترین پول است

مینزواپ بزرگ ترین صرافی غیرمتمرکز کاردانوست و بیشترین نقدینگی شبکه آنجاست. اگر بخواهید توکنی روی کاردانو معامله کنید، عملا اینجا معامله می کنید.

ساندی سواپ و وینگ رایدرز دو گزینه بعدی اند، هر دو کوچک تر. اسپلش هم در سال های اخیر سهم قابل توجهی گرفته است.

نکته ای که در فهرست های تبلیغاتی نمی نویسند: در بازاری با این اندازه نقدینگی، سفارش بزرگ قیمت را جابه جا می کند. برای مبالغ کوچک مشکلی نیست؛ برای مبالغ جدی، لغزش قیمت هزینه واقعی معامله شماست و معمولا از کارمزد بیشتر است.

وام دهی: لیکوید و رقبایش

لیکوید پروتکل وام دهی اصلی کاردانوست. منطقش همان چیزی است که در اتریوم هم هست: دارایی می گذارید، سود می گیرید؛ یا وثیقه می گذارید و وام می گیرید.

یک چیز را حتما بدانید. هر پروتکل وام دهی برای اینکه بفهمد وثیقه شما کی کم می آورد، به قیمت لحظه ای احتیاج دارد و آن قیمت از یک اوراکل می آید. اگر آن عدد لحظه ای اشتباه باشد، تسویه اشتباه اتفاق می افتد. این مسئله مخصوص کاردانو نیست و در اوراکل و لحظه تسویه وثیقه کامل توضیح داده شده.

جید و ایندیگو: دو طراحی که باید با احتیاط نگاهشان کرد

جید استیبل کوین کاردانوست و با آدا پشتیبانی می شود. یعنی ثبات یک دارایی، به قیمت دارایی دیگری وابسته است که خودش پرنوسان است.

طراحی اش اضافه وثیقه ای است و دقیقا برای همین ریسک ساخته شده. اما بگذارید بی تعارف بگویم: هر استیبل کوینی که پشتوانه اش یک ارز دیجیتال نوسانی است، در سقوط های شدید بازار تحت فشار قرار می گیرد. اگر به دنبال دلار دیجیتال پایدار هستید، این جای آن نیست.

ایندیگو دارایی مصنوعی می سازد؛ توکنی که قیمت یک دارایی دیگر را دنبال می کند بدون اینکه خود آن دارایی را داشته باشید. ایده جالبی است و ریسکش هم همان ریسک اوراکل و وثیقه است.

چیزی که در فهرست ها نیست: آنچه اصلا وجود ندارد

مهم تر از فهرست پروژه های موجود، فهرست چیزهایی است که غایب اند. و مهم ترین غایب، استیبل کوین است.

یو اس دی سی، دومین استیبل کوین بزرگ بازار، روی ده ها شبکه پشتیبانی بومی دارد. روی کاردانو ندارد. این را می توانید خودتان در صفحه رسمی شبکه های یو اس دی سی در سرکل ببینید؛ سی و شش شبکه فهرست شده و کاردانو بینشان نیست.

اهمیتش چیست؟ تقریبا همه دیفای جهان روی جفت ارزهای دلاری بنا شده. وقتی دلار دیجیتال معتبری روی یک شبکه نیست، آن شبکه باید نسخه خانگی خودش را بسازد و همه پروتکل هایش به آن نسخه خانگی وابسته می شوند. جید دقیقا همین است.

این تنها دلیل کوچک ماندن دیفای کاردانو نیست، ولی بزرگ ترینش است. طراحی خوب، بدون دلار دیجیتال نقدشونده، به حجم تبدیل نمی شود.

چیزی که پروژه نیست ولی مهم تر از همه شان است

بخش قابل توجهی از توسعه اکوسیستم کاردانو از خزانه خود شبکه تامین مالی می شود، نه از سرمایه گذار خطرپذیر. یعنی دارندگان آدا رای می دهند که پول خزانه صرف چه چیزی شود.

این ساختار مزیت و ایراد را با هم دارد. مزیتش استقلال است. ایرادش این است که تصمیم گیری جمعی کند است و پروژه ای که رای بیاورد لزوما پروژه ای نیست که بازار می خواهد. ساز و کار کاملش در رای گیری درباره خزانه کاردانو آمده.

قبل از اینکه سراغ هر کدامشان بروید

سه چیز عملی که کاربر ایرانی معمولا دیر می فهمد.

برای کار با هر کدام از این پروتکل ها به کیف پول شخصی احتیاج دارید، نه حساب صرافی. یعنی باید بتوانید آدا را از پلتفرمی که خریده اید بیرون ببرید، و همه پلتفرم ها این اجازه را نمی دهند؛ معیارش در شرط اصلی انتخاب پلتفرم آدا آمده.

مقداری آدای آزاد در کیف پول لازم دارید، حتی وقتی می خواهید توکن دیگری جابه جا کنید. کارمزد شبکه با آدا پرداخت می شود و اگر موجودی آزادتان صفر باشد، تراکنش اصلا ارسال نمی شود.

و اختلال اینترنت را جدی بگیرید. اگر وسط تایید تراکنش ارتباط قطع شد، دوباره ارسال نکنید؛ اول وضعیت را در یک مرورگر بلاکچین ببینید. ارسال دوم یعنی دو بار کارمزد و گاهی دو بار تراکنش.

حرف آخر

اگر دنبال این هستید که با آدا کاری انجام دهید، ساده ترین و کم ریسک ترین گزینه همان تفویض استیک است، نه پروتکل های پیچیده. اینکه استیک روی لحظه فروش چه اثری دارد در آدای استیک شده در لحظه فروش آمده.

و اگر هدفتان اصلا این نیست و می خواهید پرداخت خارجی انجام دهید، هیچ کدام از این پروژه ها به کار شما نمی آید. برای آن کار یو ووچر و مسیر یک مرحله ای مسیر مستقیم تری است. نقاط ضعف کلی خود شبکه را هم در ایرادهای ساختاری کاردانو جمع کرده ایم.

سوال های پرتکرار