ERC-721 چیست؛ با خرید NFT مالک چه چیزی می شوید
برای ثبت سفارش به حساب نیاز دارید. ثبت نام رایگان است.
یک سوال ساده که جواب دادنش خیلی ها را ناراحت می کند: وقتی یک ان اف تی می خرید، دقیقا چه چیزی وارد کیف پول شما می شود؟
جواب کوتاه: یک شماره. نه تصویر، نه فایل، نه حق قانونی. یک شماره یکتا داخل یک قرارداد هوشمند، به همراه آدرسی که می گوید آن شماره مال کیست. استانداردی که این کار را ممکن کرده اسمش ERC-721 است و اگر بخواهید بفهمید در بازار ان اف تی چه چیزی واقعا مالکش هستید، باید همین یک صفحه را بفهمید.
یک رابط مشترک. همین.
پیشنهاد اصلی این استاندارد در سند رسمی EIP-721 در دی ماه ۱۳۹۶ ثبت شد و خودش را این طور توصیف می کند: یک رابط استاندارد برای توکن های غیرمثلی که امکان ردیابی و انتقال آن ها را فراهم می کند. نویسندگانش هم صریح گفته اند از کجا آمده؛ از تجربه دو ساله با استاندارد ERC-20، که برای این کار کافی نبود.
دلیل کافی نبودن ERC-20 در خود سند آمده و ساده است: در ERC-20 هر واحد با واحد دیگر یکسان است، پس فقط شمردن کافی است. در ان اف تی هر دارایی متمایز است و باید مالکیت تک تکشان جدا ثبت شود.
نتیجه عملی این استانداردسازی برای شما این است: هر کیف پول و هر بازارگاهی که ERC-721 را پشتیبانی کند، ان اف تی شما را می شناسد، حتی اگر پروژه سازنده اش تعطیل شده باشد. توکن به قرارداد وابسته است، نه به سایت پروژه.
اینجا مهم ترین قسمت است و تقریبا هیچ صفحه فارسی ای صاف نمی گویدش.
قرارداد ERC-721 برای هر توکن یک آدرس اینترنتی نگه می دارد که به فایل مشخصات آن دارایی اشاره می کند؛ اسم، توضیح و لینک تصویر. خود تصویر روی بلاکچین ذخیره نمی شود. مستندات اتریوم و متن اصلی استاندارد هر دو همین را می گویند، و سند اصلی حتی توضیح داده چرا گزینه دیگر را رد کرده اند: قرار دادن تمام مشخصات روی زنجیره «خیلی گران» بود.
و یک جمله در همان سند هست که ارزش خواندن دارد: این آدرس «ممکن است تغییرپذیر باشد، یعنی هر از گاهی عوض شود».
یعنی نویسندگان استاندارد از اول پذیرفته بودند که مقصد آن لینک می تواند عوض شود. اگر سروری که تصویر رویش است خاموش شود، توکن شما سر جایش می ماند و تصویرش نه. اگر صاحب پروژه لینک را عوض کند، توکن شما سر جایش می ماند و تصویرش عوض می شود.
پس مالکیت اثبات شده روی زنجیره، مالکیت آن شماره است. بقیه اش قرارداد اجتماعی است.
سه چیز، به ترتیب اهمیت:
یک، فایل مشخصات کجا میزبانی شده. اگر روی سرور شخصی پروژه است، عمر تصویر شما به عمر آن سرور بسته است. اگر روی شبکه های ذخیره سازی غیرمتمرکز است، وضعیت بهتر است ولی باز هم کسی باید هزینه نگهداری اش را بدهد.
دو، آدرس قرارداد. کپی کردن یک مجموعه ان اف تی کار چند دقیقه است. تصویر یکی است، اسم یکی است، قرارداد فرق دارد. آدرس را از صفحه رسمی مجموعه در بازارگاه بردارید، نه از لینکی که کسی برایتان فرستاده.
سه، اینکه اصلا چرا می خرید. بازار ان اف تی دوره اوجش را پشت سر گذاشته و بخش بزرگی از آن مجموعه ها امروز خریدار ندارند. نگاهی به بهترین پروژه های NFT و آنچه باقی مانده و وضعیت هنر ان اف تی بعد از ریزش تصویر واقع بینانه تری می دهد از اینکه کدام دسته هنوز نقدشوندگی دارد.
هر انتقال ان اف تی روی اتریوم کارمزد شبکه دارد و این کارمزد ربطی به ارزش توکن ندارد. جابه جا کردن یک توکن بی ارزش می تواند همان قدر خرج بردارد که جابه جا کردن یک توکن گران.
این برای مجموعه های ارزان قیمت معنای مشخصی دارد: ممکن است کارمزد فروش، از خود سودی که انتظارش را دارید بیشتر شود. اگر تصورتان این بود که کارمزدهای اتریوم بعد از مرج ارزان شده اند، چرا مرج کارمزدها را ارزان نکرد را بخوانید؛ آن ارتقا اصلا برای این کار طراحی نشده بود.
اول، برای هر تراکنش به اتر نیاز دارید، نه فقط برای خرید. کسی که فقط پول خرید ان اف تی را حساب کرده و اتر اضافه برای کارمزد ندارد، توکنش عملا قفل است تا وقتی اتر بخرد.
دوم، بازارگاه های اصلی ان اف تی از ایران باز نمی شوند و در روزهای اختلال اینترنت، حتی مسیرهای جایگزین هم قطع می شوند. برای دارایی ای که قیمتش ساعتی جابه جا می شود، این ریسک واقعی است.
سوم، نقدشوندگی. فروختن یک ان اف تی مثل فروختن یک ارز دیجیتال نیست؛ باید کسی همان توکن مشخص را بخواهد. برای خرید اتر مورد نیاز، نرخ روز در تهیه اتر با ریال قابل مشاهده است.
ERC-721 چیست؟
یک استاندارد روی شبکه اتریوم برای ساخت توکن های غیرمثلی. تعیین می کند یک قرارداد هوشمند چه توابعی داشته باشد تا کیف پول ها و بازارگاه ها بتوانند مالکیت هر توکن یکتا را ببینند و آن را منتقل کنند.
فرق ERC-721 با ERC-20 در چیست؟
در ERC-20 همه واحدها یکسان اند و فقط مقدار اهمیت دارد؛ مثل تتر یا هر توکن معمولی. در ERC-721 هر توکن شماره یکتای خودش را دارد و مالکیتش جداگانه ثبت می شود، چون قرار است چیز متمایزی را نمایندگی کند.
آیا تصویر ان اف تی روی بلاکچین ذخیره می شود؟
خیر. قرارداد فقط یک آدرس اینترنتی به فایل مشخصات نگه می دارد و متن استاندارد صریح گفته که این آدرس می تواند تغییر کند. ذخیره کردن خود فایل روی زنجیره به دلیل هزینه بالا کنار گذاشته شد.
ان اف تی من اگر پروژه تعطیل شود از بین می رود؟
توکن از بین نمی رود، چون در قرارداد ثبت است و قرارداد روی شبکه باقی می ماند. چیزی که ممکن است از بین برود تصویر و مشخصاتش است، اگر میزبان آن فایل خاموش شود.
