توکنومیکس سولانا؛ عرضه ای که سقف ندارد

یک جمله در بیشتر متن های فارسی درباره سولانا تکرار می شود که غلط است: «عرضه کل SOL محدود است».

نیست. صفحه رسمی سولانا در کوین مارکت کپ حداکثر عرضه این توکن را نامحدود ثبت کرده. سولانا سقف عرضه ندارد و این مهم ترین چیزی است که باید درباره اقتصاد این توکن بدانید، چون تمام مقایسه های «مثل بیت کوین کمیاب است» را از اساس باطل می کند.

سه عدد که کل تصویر را می سازند

طبق همان منبع، کل عرضه نزدیک ۶۳۲ میلیون واحد است و عرضه در گردش نزدیک ۵۸۳ میلیون واحد. اختلاف این دو، آن بخشی است که هنوز آزاد نشده.

عدد سوم مهم تر است و کمتر نقل می شود: توزیع اولیه. کوین مارکت کپ سهم های زمان راه اندازی را این طور می نویسد؛ ۱۶.۲۳ درصد به فروش اولیه بذری، ۱۲.۹۲ درصد به فروش تاسیس، ۱۲.۷۹ درصد به اعضای تیم و ۱۰.۴۶ درصد به بنیاد سولانا.

این چهار رقم را جمع بزنید. بیش از نیمی از عرضه اولیه در دست تیم، بنیاد و سرمایه گذاران اولیه بوده است.

این را به عنوان اتهام نمی نویسیم؛ به عنوان یک واقعیت ساختاری می نویسیم که هر کس SOL می خرد باید بداند. تمرکز عرضه یعنی تصمیم گروه کوچکی از دارندگان می تواند بازار را حرکت بدهد، و این ریسکی است که در دارایی هایی با توزیع پخش تر کمتر است.

سوزاندن کارمزد چقدر واقعی است

واقعی است، اما نه به آن شکلی که معمولا تعریف می شود.

مستندات فنی سولانا دو نوع کارمزد را از هم جدا می کند:

• کارمزد پایه، به ازای هر امضا و برابر پنج هزار لامپورت. نیمی از آن سوزانده می شود و نیم دیگر به ولیدیتور می رسد.
• کارمزد اولویت، که کاربر برای جلو افتادن در صف می پردازد. صد درصد این یکی به ولیدیتور می رسد و هیچ بخشی از آن سوزانده نمی شود.

یعنی وقتی شبکه شلوغ است و کاربران کارمزد اولویت بالا می دهند، سهم سوزانده شده از کل کارمزدهای پرداختی کوچک تر می شود، نه بزرگ تر. این دقیقا برعکس چیزی است که از عبارت «سوزاندن توکن» برداشت می شود.

و چون هر دو کارمزد به میزان استفاده از شبکه بستگی دارند، حجم سوزاندن هم متغیر است نه ثابت. اینکه چه چیزی روی این شبکه واقعا اجرا می شود را در پروژه های فعال شبکه سولانا بررسی کرده ایم.

استیکینگ و معنی دقیق پاداش

سولانا اثبات سهام است، پس دارنده می تواند توکنش را به یک ولیدیتور بسپارد و پاداش بگیرد. تا اینجا درست.

اما پاداش استیکینگ از انتشار توکن های جدید می آید. یعنی شبکه به شما واحد بیشتری می دهد و هم زمان کل عرضه را بزرگ تر می کند. اگر شما استیک نکنید و بقیه بکنند، سهم شما از کل عرضه کوچک تر می شود. استیکینگ بیشتر از آنکه سود باشد، دفاع از سهم است.

و یک نکته که در تبلیغ ها گم می شود: توکن استیک شده بلافاصله آزاد نمی شود. جزئیات و ریسک هایش را در راهنمای استیکینگ سولانا نوشته ایم.

از ایران، این اعداد چطور ترجمه می شوند

پاداش استیکینگ به SOL پرداخت می شود، نه به تومان. اگر قیمت SOL در همان دوره پایین بیاید، تعداد واحدهای بیشتر شما ارزش کمتری خواهد داشت. برای سرمایه ریالی، این یعنی استیکینگ ریسک را کم نمی کند؛ فقط شکلش را عوض می کند.

مورد دوم، دسترسی. استیکینگ مستقیم نیازمند کیف پول شخصی و ارتباط پایدار است. در ساعت هایی که اینترنت بین المللی مختل می شود، شما نه می توانید استیک را باز کنید و نه می توانید بفروشید. دارایی سر جایش است اما دست شما به آن نمی رسد، و این دو چیز متفاوت اند.

جمع بندی صادقانه

توکنومیکس سولانا بد طراحی نشده. مکانیزم کارمزدش شفاف است، سوزاندنش واقعی است و ساختار پاداشش منطق روشنی دارد.

ولی سه چیز را با خودتان صادق باشید: سقف عرضه ندارد، توزیع اولیه اش متمرکز بود، و سوزاندن کارمزد در برابر انتشار سالانه عدد کوچکی است. اگر با دانستن این سه چیز باز هم خریدارش هستید، تصمیمتان آگاهانه است. مقایسه اش با شبکه رقیب را هم در سولانا در برابر اتریوم از نگاه معماری نوشته ایم و خرید و فروشش از سفارش خرید سولانا انجام می شود.

سوال های پرتکرار