گس اتریوم به زبان ساده؛ چرا یک انتقال ساده گران می شود؟

به روزرسانی:
۸ دقیقه مطالعه


۰بازدید



۰اشتراک



دارای مجوزهای رسمی
انتشار:

برای ثبت سفارش به حساب نیاز دارید. ثبت نام رایگان است.

ساعت یازده و نیم شب بود که کاربری در پشتیبانی نوشت می خواهد مقدار کمی اتر به کیف پول خودش بفرستد و کیف پول رقمی به عنوان کارمزد نشان می دهد که به نظرش بی معنی است. گفتیم اگر عجله ندارید، بگذارید برای صبح. صبح برگشت و پرسید: «مگر قیمت اتریوم شب تا صبح افتاده که این عدد کم شده؟»

قیمت اتریوم همان بود. چیزی که عوض شده بود صف بود.

این بدفهمی از همه رایج تر است و ریشه اش هم یک جا است: ما عادت کرده ایم کارمزد را چیزی شبیه درصدی از مبلغ بدانیم. گس اتریوم اصلا این طور کار نمی کند و تا وقتی آن را مثل قیمت نگاه کنید، هر بار غافلگیر می شوید.

گس بهای کار است، نه بهای پول شما

اینفوگرافیک دماسنج شلوغی شبکه اتریوم: ناحیه خلوت، ناحیه شلوغ

شبکه اتریوم فقط پول جابه جا نمی کند؛ یک ماشین حساب مشترک است که هر کسی می تواند رویش کاری اجرا کند. هر کاری مقداری از توان این ماشین را می خورد و واحد اندازه گیری آن مصرف، گس است.

عددی که موقع ارسال می بینید حاصل ضرب دو چیز است: مقدار گسی که آن کار لازم دارد، و قیمتی که در همان لحظه بابت هر واحد گس پرداخت می شود.

تکه اول تقریبا ثابت است. یک انتقال ساده اتر همیشه ۲۱۰۰۰ واحد می خواهد؛ نه فرستادن ده دلار این عدد را کم می کند و نه فرستادن ده هزار دلار زیادش می کند. تکه دوم اما هر چند ثانیه بالا و پایین می رود، و به شما هم ربطی ندارد. به این ربط دارد که در همان لحظه چند نفر دیگر می خواهند از همین شبکه استفاده کنند.

پس اگر بخواهم یک جمله را از این درس با خودتان ببرید، همین است: گس یک قیمت نیست، یک دما است. و مثل هر دمایی، قبل از بیرون رفتن می شود نگاهش کرد.

دماسنج شلوغی شبکه اتریوم

کارمزد گس یک قیمت نیست، یک حالت است؛ و قبل از ارسال می شود خواندش.

۰ ۱۰۰
شلوغنمونه، نه وضعیت واقعی شبکه
  • ناحیه خلوتهمان انتقال، با کمترین کارمزد ممکن
  • ناحیه شلوغکار عوض نشده، فقط صف بلند شده

چرا یک انتقال ساده گران می شود

هر بلاک اتریوم یک اندازه هدف دارد و یک سقف. سازوکارش ساده است: اگر بلاک قبلی پرتر از اندازه هدف بوده، کارمزد پایه بلاک بعدی بالا می رود، حداکثر ۱۲.۵ درصد. اگر خلوت تر بوده، به همان اندازه پایین می آید.

حالا این را چند ده بلاک پشت سر هم تصور کنید. هر بلاک چند ثانیه بیشتر طول نمی کشد، پس شبکه ای که ربع ساعت پیش خلوت بود می تواند همین حالا چند برابر گران باشد، بدون اینکه هیچ چیز در تراکنش شما عوض شده باشد.

یک نکته مهم هم اینجاست که کمتر کسی می داند: کارمزد پایه به هیچ کس پرداخت نمی شود. شبکه آن را می سوزاند. تنها بخشی از کارمزد که واقعا به دست کسی می رسد انعامی است که خودتان روی آن می گذارید تا زودتر انتخاب شوید. یعنی از دو تکه ای که پول می دهید، فقط یکی اش دست شماست.

معنی عملی این ساختار برای شما این است که شلوغی شبکه یک پدیده لحظه ای است، نه یک وضعیت دائمی. عرضه یک مجموعه ان اف تی، توزیع یک ایردراپ بزرگ یا یک ریزش تند بازار که همه را همزمان سراغ کیف پولشان می فرستد، کارمزد را برای دو سه ساعت بالا می برد و بعد عدد برمی گردد سر جایش. اگر جزئیات ریاضی این عدد را می خواهید، در کارمزد گس اتریوم و اینکه این عدد از کجا می آید دانه دانه بازش کرده ایم.

ساعت شلوغ شبکه، به وقت تهران

حالا می رسیم به چیزی که در راهنماهای ترجمه شده پیدا نمی کنید، چون برای نویسنده اصلی اش اصلا موضوع نبوده.

تصور رایج بین کاربرهای ایرانی این است که شب ها شبکه خلوت تر است. کاملا برعکس است.

تقاضای اصلی برای فضای بلاک اتریوم از ساعت بیداری اروپا و آمریکا می آید، نه از ساعت بیداری ما. نیویورک هفت ساعت و نیم عقب تر از تهران است و در نیمه سرد سال هشت ساعت و نیم. یعنی یازده شب تهران وسط بعدازظهر کاری نیویورک است؛ دقیقا شلوغ ترین بخش روز شبکه. و همان ساعت هشت تا یازده صبح تهران، که برای ما وسط روز کاری است، نیمه شب آمریکا و سحر اروپاست.

راستش را بخواهید، بخش زیادی از تیکت هایی که با مضمون «چرا کارمزد این قدر زیاد شده» به ما می رسد شب فرستاده شده. دلیلش هوشمندی یا بی دقتی کسی نیست؛ کاربر ایرانی معمولا شب فرصت می کند سراغ این کارها برود، و شب دقیقا وقتی است که آن طرف دنیا سر کار است. دو تا ساعت که با هم جور نیستند، همین.

اما این را یک جدول زمانی حساب نکنید. قاعده سرانگشتی است و یک عرضه بزرگ در نیمه شب آمریکا می تواند همه اش را به هم بریزد. ساعت، حدس اول شماست؛ تصمیم را باید با عددی گرفت که کیف پول خودتان در همان لحظه نشان می دهد.

ساعت تهران، روی همان دماسنج

تقاضای فضای بلاک از ساعت بیداری اروپا و آمریکا می آید، نه از ساعت ما.

۱۰۰ ۰
شب تهرانشدت نسبی و نمونه، نه عدد واقعی شبکه
  • وقتی ما بیداریمشب تهران، یعنی بعدازظهر کاری آمریکا
  • وقتی آن ها خوابندصبح تا ظهر تهران، خلوت ترین بخش روز

قبل از زدن دکمه ارسال

چند چیز هست که ترتیبشان مهم است.

اول بدانید دارید چه کاری می کنید، چون مقدار گس را همین تعیین می کند. انتقال ساده اتر کف مطلق است. انتقال یک توکن مثل تتر روی همان شبکه چند برابر می شود، چون شبکه باید قرارداد آن توکن را اجرا کند. دادن دسترسی به یک قرارداد هم خودش یک تراکنش کامل و پولی است، نه یک تایید ساده. اینکه چرا برای تکان دادن تتر هم باید اتر داشته باشید در کارمزد انتقال اتریوم و توکن هایی که بدون اتر تکان نمی خورند جدا توضیح داده شده.

دوم، قاعده ای که هر آدرسی باید رعایت کند: آدرسی که قرار است از آن چیزی بفرستید باید کمی اتر داشته باشد، وگرنه دارایی تان قفل است. مقدارش زیاد نیست و لازم نیست دقیق حساب کنید؛ تهیه اتر به اندازه کارمزد چند تراکنش کاری است که یک بار انجام می شود و بعد از آن دیگر وسط کار گیر نمی کنید.

سوم، سراغ گس لیمیت نروید. کم کردن آن عدد کارمزد را کم نمی کند، فقط تراکنش را وسط راه می سوزاند و پولش هم برنمی گردد. چرایش را در گس لیمیت و جایی که تراکنش می سوزد نوشته ایم و بی تعارف، این رایج ترین راهی است که آدم ها برای صرفه جویی پول از دست می دهند.

و آخر، تصمیم اصلی: عجله دارید یا نه؟ اگر ندارید، صبر کنید. تنها اهرمی که همیشه کار می کند و هیچ هزینه ای هم ندارد همین است. اگر دارید، انعام را بالا ببرید و بپذیرید که گران تمام می شود. راه سومی وجود ندارد و هر کسی که ترفند سومی به شما پیشنهاد داد، احتمالا دارد گس لیمیت را دستکاری می کند.

موضع من روشن است: بیشترین پولی که در این شبکه بی دلیل خرج می شود، پول سرعتی است که کسی به آن احتیاج نداشته. انتقالی که هیچ کس آن طرف منتظرش نیست، هیچ دلیلی ندارد در شلوغ ترین ساعت روز و با انعام بالا ارسال شود.

قبل از زدن دکمه ارسال

چهار حرکت، به همین ترتیب.

  1. ۱

    کار را بشناسید

    انتقال ساده اتر یا اجرای یک قرارداد

  2. ۲

    عدد لحظه را ببینید

    در کیف پول خودتان، نه در یک جدول

  3. ۳

    عجله ندارید؟ صبر

    تنها اهرم رایگانی که همیشه کار می کند

  4. ۴

    عجله دارید؟ انعام

    گران تمام می شود و راه سومی ندارد

کی اصلا نباید روی شبکه اصلی رفت

یک حقیقت ناخوشایند در این ساختار هست: چون کارمزد به مبلغ کاری ندارد، هر چه مبلغ انتقال شما کوچک تر باشد نسبت کارمزد به آن بدتر می شود. برای انتقال های کوچک و مکرر، شبکه اصلی اتریوم ابزار درستی نیست. نه گران است چون بد طراحی شده؛ گران است چون برای کار دیگری ساخته شده.

اگر کاری که می کنید صرفا جابه جا کردن دلار دیجیتال است، همان دارایی روی شبکه های ارزان تر هم وجود دارد و ترون برای انتقال های روزمره دقیقا به همین دلیل بین کاربرهای ایرانی جا افتاده. فقط قبل از ارسال، شبکه را در هر دو سمت چک کنید، نه فقط آدرس را؛ گیرنده ای که آن شبکه را قبول ندارد یعنی دارایی رفته جایی که کسی به آن دسترسی ندارد. اگر هم تازه می خواهید شروع کنید، خرید تتر روی شبکه ای که خودتان انتخاب می کنید از اول این دردسر را حذف می کند.

و یک دسته دیگر هم هستند که هر ماه می بینیمشان: کسانی که اصلا نمی خواهند اتریوم داشته باشند. می خواهند به یک سرویس خارجی پول بدهند و اتریوم فقط وسیله ای بوده که یک نفر پیشنهادش کرده. برای این موقعیت، شبکه اصلی گران ترین انتخاب ممکن است؛ یو ووچر برای همان پرداختی که اتریوم فقط وسیله اش بود اصلا روی بلاکچین جابه جا نمی شود، پس نه شبکه ای در کار است و نه گسی.

حرف آخر

گس اتریوم را مثل قیمت نگاه نکنید، مثل دما نگاه کنید. تراکنش شما هفته پیش و امشب دقیقا یک اندازه کار برای شبکه دارد؛ چیزی که فرق کرده تعداد آدم هایی است که همین حالا همان جا ایستاده اند.

پس ترتیب کار این است: ساعت را به عنوان حدس اول در نظر بگیرید، عدد لحظه را در کیف پول خودتان ببینید، و اگر آن عدد را نمی پسندید و کسی هم منتظر نیست، ببندیدش و صبح نگاه کنید. همین یک عادت، برای اکثر کاربرهای ایرانی بیشتر از هر ترفند فنی دیگری صرفه دارد.

سوال هایی که واقعا می پرسند

گس اتریوم دقیقا بابت چه چیزی پرداخت می شود؟

بابت کاری که شبکه انجام می دهد، نه بابت پولی که جابه جا می کنید. هر عملیات مقداری محاسبه لازم دارد و گس واحد اندازه گیری همان محاسبه است. کارمزد نهایی یعنی مقدار گس مصرف شده ضرب در قیمت لحظه ای هر واحد، و آن قیمت را شلوغی شبکه تعیین می کند.

چرا وقتی مبلغ کمی می فرستم باز هم کارمزد زیاد است؟

چون مبلغ در محاسبه گس هیچ نقشی ندارد. فرستادن ده دلار اتر همان اندازه کار برای شبکه دارد که فرستادن ده هزار دلار. برای همین است که در انتقال های کوچک، نسبت کارمزد به مبلغ خیلی بدتر به نظر می رسد و شبکه های ارزان تر برای این کار منطقی ترند.

بهترین ساعت انتقال اتریوم به وقت ایران کی است؟

به طور معمول صبح و ساعت های نزدیک ظهر به وقت تهران، چون با نیمه شب آمریکا همزمان است و شبکه در خلوت ترین حالتش قرار دارد. شب ها برعکس، شلوغ ترین بخش روز شبکه است. این یک قاعده سرانگشتی است و جای دیدن عدد واقعی در کیف پول را نمی گیرد.

برای فرستادن تتر روی شبکه اتریوم هم باید اتر داشته باشم؟

بله. توکن ها مهمان شبکه اند و کارمزد را فقط با اتر می شود پرداخت کرد. اگر آدرس شما اتر نداشته باشد، دکمه ارسال کار نمی کند حتی اگر موجودی تتر داشته باشید. مقدار کمی اتر در هر آدرسی که از آن ارسال می کنید نگه دارید.