TVL سولانا؛ کدام پروژه های آن واقعا پول دارند
برای ثبت سفارش به حساب نیاز دارید. ثبت نام رایگان است.
نسخه قبلی همین صفحه، پروژه های نوآورانه سولانا را این طور معرفی می کرد: سروم، منگو مارکتس، سولانارت، سول چیکس. اسم ها را نگه دارید؛ چند خط پایین تر سراغشان می رویم.
مشکل فهرست پروژه ها این است که تاریخ مصرف دارد. عددی که تاریخ مصرفش کمتر است، مقدار پولی است که هر پروتکل واقعا نگه داشته. اسمش TVL است و بیشتر از آنکه فکر می کنید حرف می زند، ولی نه دقیقا همان حرفی که به شما گفته اند.
TVL یعنی مجموع ارزش دارایی هایی که در قراردادهای هوشمند یک شبکه قفل شده. برخلاف حجم معاملات، دستکاری اش سخت تر است، چون باید واقعا پول بگذارید.
ولی یک ایراد بزرگ دارد که تقریبا هیچ متن فارسی ای نمی گوید: این عدد به دلار حساب می شود. اگر قیمت سول دو برابر شود و هیچ کاربر جدیدی وارد نشود و هیچ توکن تازه ای قفل نشود، TVL هم دو برابر می شود. خبر «رشد چشمگیر TVL سولانا» در بسیاری از موارد فقط گزارش رشد قیمت سول است با لباس مبدل.
راه درست خواندنش این است: به جای عدد مطلق، به رتبه و به ترکیب نگاه کنید.
در فهرست زنجیره ها بر اساس TVL، سولانا بعد از اتریوم در رده دوم است و اختلافش با اتریوم هنوز چند برابری است. این را از فهرست عمومی بخوانید و به تیترها اعتماد نکنید: خروجی زنجیره های دیفای لاما همان داده ای است که همه سایت ها از آن نقل می کنند.
رده دوم بودن دستاورد واقعی است. ولی حالا ترکیب را نگاه کنیم، چون آنجاست که تصویر عوض می شود.
بزرگ ترین دسته در سولانا، استیکینگ نقدشونده است. یعنی کاربر سول را استیک می کند و در عوض توکنی می گیرد که همچنان قابل جابه جایی است. سنکتوم، جیتو و مریناد در همین دسته اند و با هم سهم بزرگی از کل عدد را می سازند.
حالا سوال منصفانه: آیا این فعالیت اقتصادی است؟ تا حدی. کاربر ریسک قرارداد هوشمند را پذیرفته و پاداش می گیرد. ولی این با وام دهی یا معامله فرق دارد؛ در استیکینگ نقدشونده، سول عمدتا به خود شبکه سپرده شده است. اگر تمام TVL یک زنجیره از این دسته بیاید، آن عدد بیشتر اندازه شبکه را نشان می دهد تا اندازه اقتصادش.
دسته دوم وام دهی است، با کامینو و جوپیتر در صدر، و دسته سوم صرافی های غیرمتمرکز مثل ریدیوم، اورکا و متئورا. این دو دسته اند که درآمد از کارمزد واقعی می سازند و به همین دلیل، سالم ترین بخش این عدد به حساب می آیند.
همان فهرستی که نسخه قبلی این صفحه به عنوان نوآورترین پروژه های سولانا معرفی کرده بود. امروز، در فهرست پروتکل های دیفای لاما این طور دیده می شوند:
- سروم. زمانی قلب نقدینگی سولانا بود و امروز رقمی در حاشیه فهرست است. با فروپاشی حامی اصلی اش عملا کنار گذاشته شد و اکوسیستم روی نسخه های جایگزین رفت.
- منگو مارکتس. صفر. بعد از یک حمله که پروتکل را تخلیه کرد، دیگر آن چیزی که بود نشد.
- سولانارت و سول چیکس. اصلا در فهرست نیستند. سرنوشت بازارهای NFT این شبکه و اینکه کدامشان مانده اند را در بررسی بازارهای NFT سولانا دنبال کرده ایم.
سه سال. این تمام عمری بود که آن فهرست دوام آورد. درسش این نیست که آن پروژه ها بد بودند؛ این است که فهرست اسم ها اطلاعات نیست. آن چیزی که ماند، دسته ها بودند: معامله، وام و استیکینگ. معیارهایی که یک پروژه را ماندگار می کنند در سنجه های پروژه های موفق این شبکه جمع شده است.
هر بار پروژه ای روی سولانا به شما معرفی شد، همین ترتیب را طی کنید:
- در فهرست عمومی پروتکل ها اسمش هست یا نه. اگر نیست، هیچ پولی در آن قفل نشده.
- TVL اش در دوره ریزش قبلی چه شکلی بود. پروژه ای که فقط در دوره صعودی وجود داشته، آزمون نداده است.
- درآمدش از کارمزد کاربر می آید یا از توکن تشویقی خودش. دومی یعنی دارد کاربر می خرد.
- و اگر توکنش را برداریم، محصولی می ماند؟
یک نکته را هم جدی بگیرید: بالا بودن TVL درباره امنیت پروتکل هیچ چیزی نمی گوید. منگو مارکتس در روز حمله، TVL بالایی داشت.
بی تعارف، مستقیما هیچ. شما به احتمال زیاد سراغ هیچ کدام از این پروتکل ها نمی روید و کاری هم که ما ارائه می دهیم خرید و فروش خود سول است، نه توکن های اکوسیستمش. نرخ لحظه ای در صفحه معامله سول است.
ولی غیرمستقیم مهم است. سول ارز کارمزد کل این شبکه است؛ هر تراکنشی در هر کدام از این پروتکل ها، تقاضای کوچکی برای سول می سازد. اگر فعالیت شبکه بخوابد، آن تقاضا هم می خوابد. این تنها پل واقعی بین TVL و چیزی است که به شما مربوط می شود، و بقیه اش سر و صداست. تفکیک کاملش در تحلیل بنیادی سولانا آمده است.
و یک عامل که در هیچ نمودار TVL نیست: پایداری شبکه. سابقه قطعی ها و اینکه بهای آن سرعت ارزان چه بوده در پرونده از کار افتادن سولانا ثبت شده است.
TVL سولانا یعنی چه؟
مجموع ارزش دلاری دارایی هایی که در قراردادهای هوشمند این شبکه قفل شده اند. چون به دلار حساب می شود، با تغییر قیمت سول بالا و پایین می رود، حتی اگر مقدار دارایی قفل شده ثابت مانده باشد.
TVL بالا یعنی شبکه بهتر؟
نه لزوما. ترکیب مهم تر از عدد است. شبکه ای که بیشتر TVL اش از استیکینگ خود ارز پایه می آید با شبکه ای که همان عدد را از وام دهی و معامله ساخته، دو چیز متفاوت اند، هرچند در جدول کنار هم می نشینند.
داده TVL را از کجا ببینم؟
از همان منبعی که بقیه سایت ها نقلش می کنند و خروجی عمومی دارد. مستقیم سراغ خود داده بروید، چون تیترها معمولا فقط بازه ای را انتخاب می کنند که داستانشان را تایید کند.
سولانا از نظر TVL از اتریوم جلو می زند؟
فعلا فاصله چند برابری است و پیش بینی زمان برایش نمی کنیم. آنچه می شود گفت این است که رده دوم بودن، خودش نشانه اکوسیستم واقعی است و لازم نیست برای معنی دار بودنش، رده اول شود.
سولانا اکوسیستم واقعی دارد و TVL اش هم واقعی است. ولی این عدد یک آینه دلاری است که هم اندازه شبکه و هم قیمت سول را با هم نشان می دهد، و اگر این دو را از هم جدا نکنید، هر تحلیلی که رویش بسازید نصفش قیمت است.
و اگر یک چیز از این متن بماند، همان چهار اسم اول باشد. سه سال پیش، فهرست معتبری بودند.