نات کوین در کیف پول تلگرامتان نشسته و می خواهید بدون احراز هویت تبدیلش کنید. دنبال «صرافی غیرمتمرکز» می گردید و به یک راهنما می رسید که می گوید متامسک را وصل کنید.
آن راهنما اشتباه است و اشتباهش می تواند گران تمام شود. بگذارید از همین جا شروع کنیم.
نات کوین توکن اتریوم نیست
نات کوین یک جتون روی شبکه تون است؛ استاندارد TEP-74، که معادل تون برای چیزی است که در اتریوم ERC-20 می نامند. آدرس قرارداد رسمی اش با EQAv شروع می شود و آن هم روی تون است، نه اتریوم.
پس متامسک به کارتان نمی آید، شبکه بایننس اسمارت چین هم نه. اگر کسی به شما گفت نات کوین را به یک آدرس اتریومی بفرستید، دارید دارایی تان را به جایی می فرستید که برنمی گردد. روش راستی آزمایی آدرس قرارداد را در چک کردن آدرس قرارداد رسمی نات کوین قدم به قدم نوشته ایم و انجامش دو دقیقه است.
صرافی غیرمتمرکز روی تون یعنی چه
یعنی یک قرارداد هوشمند که استخر نقدینگی نگه می دارد و شما مستقیم با آن معامله می کنید. دارایی هیچ وقت به حساب یک شرکت نمی رود؛ از کیف پول شما خارج و به کیف پول شما وارد می شود.
بزرگ ترینشان روی تون استون فای است که یک بازارساز خودکار با الگوریتم حاصل ضرب ثابت است. دیداست هم گزینه دیگری است. هر دو غیرحضانتی اند و قراردادهای استخرشان تغییرناپذیر.
تفاوت کلی صرافی متمرکز و غیرمتمرکز را جای دیگری باز کرده ایم و اینجا تکرارش نمی کنم؛ اگر تصمیمتان هنوز گرفته نشده، مقایسه این دو مدل صرافی را اول بخوانید.
نکته ای که هیچ راهنمایی نمی گوید: موجودی شما در یک قرارداد جداست
این مهم ترین بخش این نوشته است.
در تون، برخلاف اتریوم، همه موجودی های یک توکن در یک قرارداد مرکزی ذخیره نمی شوند. هر کاربر قرارداد کیف پول جتون خودش را دارد. قرارداد اصلی فقط یک دفتر ثبت است که فراداده و عرضه کل را نگه می دارد.
نتیجه عملی اش برای شما دو چیز است:
- اولین باری که نات کوین دریافت می کنید، آن قرارداد باید ساخته شود و ساختنش هزینه دارد. برای همین کیف پول کاملا خالی نمی تواند جتون بگیرد یا بفرستد.
- همیشه باید مقداری از ارز بومی شبکه در کیف پولتان باشد. کارمزد با آن پرداخت می شود، نه با نات کوین. کاربری که تمام موجودی اش را سواپ کرده، عملا خودش را قفل کرده است.
و یک نکته که هنوز در متن های فارسی تصحیح نشده: ارز بومی شبکه تون حالا گرم نام دارد، نه تون کوین. اسم عوض شده و دارایی همان است؛ اگر در کیف پول به جای Toncoin نوشته GRAM، چیزی گم نشده.
بی تعارف، بیشتر پیام هایی که با «تراکنشم انجام نمی شود» شروع می شوند، همین یک دلیل را دارند.
هزینه واقعی یک سواپ چند تکه است
«کارمزد کم» جمله بی معنایی است تا وقتی تکه هایش را نشمرده باشید. در یک سواپ روی دکس تون اینها را می پردازید:
- کارمزد شبکه. با ارز بومی شبکه، برای اجرای تراکنش و در دفعه اول برای ساخت قرارداد کیف پول جتون.
- کارمزد استخر. درصدی که به تامین کنندگان نقدینگی می رسد.
- اثر قیمتی. هرچه سفارش نسبت به عمق استخر بزرگ تر باشد، نرخ بدتری می گیرید. این معمولا بزرگ ترین قلم است و در هیچ جدول کارمزدی نوشته نمی شود.
- پای تومانی ماجرا. در نهایت باید نتیجه را به ریال برسانید و آن مرحله اسپرد خودش را دارد.
و حالا حرف اصلی: برای نات کوین معمولا دکس گزینه بهتری نیست
این را کسی که می خواهد ترافیک بگیرد نمی گوید، ولی درست است.
دکس ها برای توکن هایی ساخته شده اند که صرافی بزرگی آن ها را لیست نکرده. نات کوین دقیقا در وضعیت مخالف است؛ روی بایننس، اوکی اکس، بای بیت، کوکوین و ده ها بازار دیگر معامله می شود. یعنی عمیق ترین نقدینگی این توکن روی دفترهای سفارش متمرکز است، نه در استخرهای تون.
پس دکس وقتی منطقی است که:
- می خواهید بدون احراز هویت بمانید و می پذیرید که در ازایش نرخ بدتری بگیرید.
- می خواهید نات کوین را با توکن دیگری روی خود تون عوض کنید و اصلا قصد خروج به ریال ندارید.
- ترجیح می دهید کلیدهایتان دست خودتان بماند و ریسک عملیاتی اش را قبول دارید.
و وقتی منطقی نیست که هدفتان صرفا «فروختن نات کوین و گرفتن پول» باشد. برای آن مسیر، فهرست گزینه ها در کجا نات کوین بخریم و کجا نقد کنیم آمده و مقایسه اش هم صادقانه است.
سه تله ای که واقعا آدم ها در آن می افتند
توکن جعلی با همان اسم. ساختن یک جتون به اسم نات کوین چند دقیقه کار است. تنها چیزی که اعتبار دارد آدرس قرارداد است، نه اسم و نه لوگو. قبل از سواپ آدرس را با منبع رسمی مقایسه کنید.
لغزش تنظیم شده روی عدد بزرگ. وقتی از رد شدن تراکنش خسته می شوید، وسوسه می شوید تحمل لغزش را بالا ببرید. این دقیقا همان دری است که به ربات های ساندویچی اجازه می دهد از شما بردارند. اگر تراکنش رد می شود، مبلغ را کوچک تر کنید نه لغزش را بزرگ تر.
لینک اپلیکیشن از جای اشتباه. صفحه تقلبی دکس تنها کاری که باید بکند این است که شما کیف پولتان را به آن وصل کنید. لینک را از مستندات رسمی بردارید، نه از پیام گروهی.
حساب ایرانی این مسیر
یک چیز اینجا فرق می کند و باید صریح گفته شود: قطعی و کندی اینترنت.
سواپ روی دکس چند مرحله دارد و اگر وسط تایید تراکنش ارتباط قطع شود، وضعیت مبهم می شود. تراکنش ممکن است رفته باشد یا نرفته، و شما نمی دانید. پیشنهاد عملی: مبلغ اول را کوچک بگیرید و ببینید کل مسیر تا آخر جواب می دهد، بعد اصل مبلغ را بفرستید. این عادت هزینه کمی دارد و چند بار جلوی ضرر بزرگ را می گیرد.
و برای پرداخت هزینه سرویس های خارجی که در این مسیر لازمتان می شود، کد ووچر دلاری آماده راه ساده تری از درگیر شدن با چند شبکه است.
سوال های پرتکرار
نات کوین روی کدام شبکه است؟
شبکه تون. نات کوین یک جتون با استاندارد TEP-74 است و شبکه یا بلاکچین مستقل خودش را ندارد. هر راهنمایی که از شما بخواهد آن را روی اتریوم یا بایننس اسمارت چین منتقل کنید، اشتباه است.
برای سواپ نات کوین چقدر تون لازم دارم؟
مقدار دقیقش با شلوغی شبکه تغییر می کند و ما عددی نمی نویسیم که فردا غلط باشد. قاعده عملی این است: همیشه کمی از ارز بومی شبکه را دست نخورده نگه دارید و کل موجودی اش را سواپ نکنید.
صرافی غیرمتمرکز احراز هویت می خواهد؟
خود قرارداد نه، چون قرارداد کسی را نمی شناسد. ولی این به معنای ناشناس بودن نیست؛ آدرس شما و تمام تراکنش هایش برای همیشه روی زنجیره قابل مشاهده اند.
استون فای امن است؟
قراردادهای استخرش تغییرناپذیرند و مدل غیرحضانتی دارد، ولی «امن» یعنی ریسک قرارداد کم است، نه اینکه شما ریسک ندارید. ریسک اصلی شما اشتباه خودتان است: آدرس غلط، توکن جعلی، یا لغزش زیاد.
جمع بندی
صرافی غیرمتمرکز تون ابزار خوبی است و برای نات کوین معمولا ابزار لازم نیست. اگر می روید سراغش، دو چیز را یادتان بماند: کارمزد را با تون می دهید، و اسم توکن هیچ چیزی را ثابت نمی کند.
و اگر هدفتان فقط نقد کردن است، ساده ترین مسیر معمولا همان مسیری است که کمترین تعداد شبکه را درگیر می کند.