این صفحه قبلا چیزی نوشته بود که درست نبود، و چون همچنان در نتایج جستجو بالاست، تصحیحش مهم تر از بازنویسی اش بود.
ادعای قبلی این بود که نات کوین یک پلتفرم بلاکچینی برای قراردادهای هوشمند است و می شود روی آن قرارداد نوشت و اجرا کرد. چنین چیزی وجود ندارد. نات کوین بلاکچین نیست و پلتفرم قرارداد هوشمند هم نیست.
ولی «قرارداد هوشمند نات کوین» یک چیز واقعی هست؛ فقط آن چیزی نیست که فکر می کنید.
نات کوین یک توکن روی شبکه تون است
این پایه همه چیز است و اگر این را جا بیندازید، بقیه سوال ها خودشان جواب می گیرند.
نات کوین شبکه خودش را ندارد. یک جتون است؛ یعنی توکنی که روی شبکه تون صادر شده، دقیقا همان طور که یک توکن استاندارد اتریوم روی اتریوم صادر می شود. کارمزد انتقالش با تون کوین پرداخت می شود، تراکنش هایش در بلاک های تون ثبت می شود و اگر تون دچار مشکل شود، نات کوین هم درگیر می شود.
پس وقتی می پرسید «چطور روی نات کوین قرارداد هوشمند بنویسم»، سوال از پایه شکل درستی ندارد. مثل این است که بپرسید چطور روی یک اسکناس، بانک بسازم. قرارداد روی تون نوشته می شود، نه روی نات کوین.
پس قرارداد هوشمند نات کوین دقیقا چیست
خود نات کوین یک قرارداد هوشمند است. یک قرارداد، نه یک پلتفرم.
در معماری شبکه تون هر جتون از دو تکه ساخته می شود و مستندات رسمی تون این تفکیک را توضیح می دهد:
- قرارداد اصلی یا مستر. یک قرارداد واحد که فراداده توکن و کل عرضه را نگه می دارد. برای نات کوین این همان آدرسی است که در کاوشگرهای شبکه با عنوان جتون مستر می بینید.
- قرارداد کیف پول، برای هر دارنده یک عدد. موجودی شما در یک قرارداد جداگانه متعلق به خودتان نگهداری می شود، نه در یک جدول بزرگ داخل قرارداد اصلی.
این تفاوت با اتریوم واقعی و عمدی است. در استاندارد رایج اتریوم، موجودی همه در یک قرارداد ثبت می شود و هر انتقالی همان یک قرارداد را درگیر می کند. تون این را عمدا تکه تکه کرده تا انتقال ها بتوانند هم زمان و موازی پردازش شوند و یک قرارداد پرترافیک گلوگاه نشود.
این برای شما چه معنای عملی دارد
سه چیز، و هر سه به تجربه واقعی کاربر ربط دارند.
یک، اولین انتقال شما گران تر از بقیه است. اگر قرارداد کیف پول جتون شما هنوز ساخته نشده باشد، اولین تراکنش باید آن را بسازد و هزینه اش بیشتر از انتقال های بعدی است. این نه ایراد است نه کلاهبرداری؛ ساختار شبکه است.
دو، بدون تون کوین هیچ کاری نمی توانید بکنید. نات کوین در کیف پول دارید ولی تون ندارید؟ آن موجودی قفل است. نه می توانید بفرستید نه بفروشید. این رایج ترین گیری است که کاربران تازه در آن می افتند و جزئیاتش در خرید و ذخیره نات کوین روی شبکه تون آمده.
سه، قرارداد اصلی تغییرناپذیر نیست به این معنا که فکر می کنید. قواعد یک قرارداد در کدش نوشته شده و همان کد اجرا می شود، ولی این ربطی به رفتار تیم پروژه یا صرافی ها ندارد. قرارداد فقط همان کاری را می کند که برایش نوشته شده؛ نه بیشتر و نه به نفع شما.
اگر واقعا می خواهید قرارداد بنویسید
قرارداد روی شبکه تون با زبان های خود تون نوشته می شود. تولک زبان امروزی این اکوسیستم است و فانک و فیفت زبان های قدیمی ترش که هنوز پروژه های موجود با آن ها کار می کنند.
ساختار یک قرارداد در تون سه بخش دارد: حافظه پایدار که وضعیت را بین تراکنش ها نگه می دارد، پردازنده پیام ها که منطق را اجرا می کند، و متدهای خواندنی که فقط داده برمی گردانند و چیزی را تغییر نمی دهند. کد کامپایل شده روی ماشین مجازی تون اجرا می شود.
پس مسیر یادگیری شما «آموزش قرارداد هوشمند نات کوین» نیست. مسیرش توسعه روی تون است، و هر منبعی که وعده اولی را بدهد، یا اشتباه می کند یا چیزی می فروشد.
جایی که این سوءتفاهم خطرناک می شود
تا اینجا بحث فنی بود. حالا بخشی که واقعا به جیب شما ربط دارد.
چون خیلی ها فکر می کنند نات کوین پلتفرم است، وقتی کسی برایشان یک «قرارداد هوشمند سودده روی نات کوین» یا «توکن جدید اکوسیستم نات کوین» معرفی می کند، ذهنشان آماده پذیرش است. روی تون ساختن یک جتون تازه کار سختی نیست و هر کسی می تواند توکنی با همان اسم و همان لوگو بسازد.
تنها چیزی که یک توکن واقعی را از تقلبی جدا می کند آدرس قرارداد است، نه اسم و نه تصویر. روش راستی آزمایی اش را جداگانه در راستی آزمایی آدرس قرارداد نات کوین قدم به قدم نوشته ایم و قبل از هر خریدی خارج از پلتفرم های شناخته شده ارزش خواندن دارد. الگوهای رایج کلاهبرداری حول این پروژه هم در کلاهبرداری های رایج نات کوین جمع شده.
برای کاربر ایرانی یک نکته اضافه
بیشتر تعامل با این توکن داخل تلگرام انجام می شود و در روزهای اختلال اینترنت آن رابط از دسترس خارج می شود. دارایی شما جایش امن است، چون روی زنجیره ثبت شده و به اپلیکیشن وابسته نیست؛ ولی توانایی جابه جا کردنش در همان لحظه از بین می رود.
نتیجه عملی: اگر مقدار قابل توجهی نات کوین دارید، مقداری تون کوین هم کنارش نگه دارید. روزی که رابط اصلی در دسترس نباشد و بخواهید از کیف پول شخصی کار کنید، همان مقدار کوچک تون تفاوت بین «می توانم» و «نمی توانم» است. تهیه تون کوین برای کارمزد شبکه کار چند دقیقه ای است و معمولا وقتی به فکرش می افتید که دیر شده.
سوال های پرتکرار
نات کوین قرارداد هوشمند دارد؟
بله، ولی به عنوان یک توکن نه یک پلتفرم. نات کوین یک جتون روی شبکه تون است و از یک قرارداد اصلی که عرضه و فراداده را نگه می دارد، به علاوه یک قرارداد کیف پول جداگانه برای هر دارنده تشکیل شده است.
روی نات کوین می شود قرارداد هوشمند نوشت؟
خیر. نات کوین بلاکچین نیست و محیط اجرای قرارداد ندارد. قرارداد روی شبکه تون نوشته و اجرا می شود، با زبان هایی مثل تولک یا فانک، و روی ماشین مجازی تون اجرا می شود.
چرا اولین انتقال نات کوین کارمزد بیشتری داشت؟
چون در معماری تون هر دارنده قرارداد کیف پول مخصوص خودش را دارد و اگر هنوز ساخته نشده باشد، اولین تراکنش باید آن را ایجاد کند. انتقال های بعدی از همان کیف پول ارزان تر تمام می شوند.
کلاهبرداری با قرارداد هوشمند چطور انجام می شود؟
رایج ترین شکلش ساخت توکنی با همان نام و لوگوی پروژه اصلی روی همان شبکه است. اسم، تصویر و حتی حجم معاملات قابل جعل اند؛ تنها چیزی که جعل نمی شود آدرس قرارداد است. قبل از هر خریدی خارج از پلتفرم های شناخته شده، آدرس را با منبع رسمی تطبیق بدهید.