استخر استیکینگ چیست و در ازای دسترسی چه می دهید
برای ثبت سفارش به حساب نیاز دارید. ثبت نام رایگان است.
اعتبارسنج مستقل شدن در اتریوم سی و دو اتر می خواهد. برای بیشتر آدم ها این یعنی در عمل بسته است.
استخر استیکینگ جوابی است که برای همین ساخته شد: چند نفر دارایی شان را روی هم می گذارند تا به حد نصاب برسند و پاداش را تقسیم می کنند. ساده به نظر می رسد. چیزی که ساده نیست، این است که در ازای این دسترسی دقیقا چه چیزی می دهید.
استخر استیکینگ سرویسی است که دارایی چند کاربر را جمع می کند، با آن یک یا چند اعتبارسنج راه می اندازد، کار فنی نگهداری آن اعتبارسنج ها را انجام می دهد و پاداش را منهای کارمزد خودش بین شرکت کنندگان تقسیم می کند.
سه چیز را برای شما حل می کند: حد نصاب ورود، دانش فنی، و لزوم آنلاین ماندن بیست و چهار ساعته. اعتبارسنجی که آفلاین باشد جریمه می شود، پس این سومی از آن دو تای دیگر جدی تر است و کسی که تا حالا سرور نگه نداشته معمولا دست کمش می گیرد.
استخر تنها راه نیست. در اتریوم چهار مسیر متفاوت برای استیک کردن وجود دارد که فقط دوتایشان برای کاربر عادی عملی است، و استخر یکی از آن دو است.
اگر هنوز روشن نیست که اصلا چرا شبکه بابت این کار پول می دهد، توضیح پایه ای استیکینگ و منبع واقعی آن پاداش جای شروع بهتری است. این مطلب فرض می گیرد آن را خوانده اید.
تفاوت این سه، تفاوت ریسک شماست و در تبلیغات هیچ کدام دیده نمی شود.
استخر قراردادی
دارایی به یک قرارداد هوشمند می رود و قواعد تقسیم پاداش در کد نوشته شده است. شما به شرکت اعتماد نمی کنید، به کد اعتماد می کنید. ریسکش هم همان است: باگ قرارداد.
استخر متمرکز یا محصول استیکینگ صرافی
دارایی را به یک شرکت می سپارید و آن شرکت هر کاری صلاح بداند با آن می کند. ممکن است واقعا استیک کند، ممکن است وام بدهد. اینجا ریسک شما دیگر ریسک شبکه نیست؛ ریسک ورشکستگی و تصمیم آن شرکت است. راحت ترین گزینه است و پرمخاطره ترین.
استیکینگ نقدشونده
در ازای دارایی قفل شده، توکنی می گیرید که ادعای مالکیت آن دارایی است و قابل معامله است. ظاهرا بهترین حالت: هم پاداش می گیرید هم نقدشوندگی دارید. اما آن توکن یک ورقه بهادار مشتق است و قیمتش می تواند از دارایی پایه فاصله بگیرد، معمولا دقیقا در روزهایی که همه همزمان می خواهند خارج شوند. نمونه عملی اش را در بحث استیکینگ نقدشونده سولانا با جزئیات آورده ایم.
وقتی یک استخر می گوید کارمزدش ده درصد است، منظورش ده درصد از پاداش است نه از دارایی. این را بیشتر آدم ها درست می فهمند. آنچه نمی بینند دو مورد دیگر است:
- کارمزد اپراتور، همان درصدی که از پاداش برداشته می شود.
- کارمزد ورود و خروج شبکه، که در بعضی شبکه ها برای پیوستن یا خارج شدن از صف اعتبارسنجی پرداخت می شود و برای مبالغ کوچک نسبت به پاداش بزرگ است.
- هزینه فرصت دوره قفل، یعنی مدتی که نمی توانید بفروشید. این عدد ندارد ولی گران ترین لایه است و کسی رویش قیمت نمی گذارد.
محاسبه درست بازده، پاداش منهای هر سه است. تقریبا هیچ صفحه تبلیغاتی این کار را نمی کند.
ادعای رایج این است که استخر ریسک را بین اعضا پخش می کند. نصفش درست است.
اسلشینگ یعنی شبکه بخشی از دارایی گرو گذاشته شده را حذف می کند، چون اعتبارسنج خطا کرده یا دو بار رای داده. چرایی این جریمه به منطق امنیت خریدن با گرو به جای با برق برمی گردد. در استخر، خطای اپراتور خطای همه است. شما رفتار خودتان را کنترل می کنید ولی رفتار اعتبارسنجی که به آن پیوسته اید را نه. یعنی ریسک را تقسیم نکرده اید؛ آن را به یک نفر دیگر واگذار کرده اید.
مساله دوم بزرگ تر و کمتر شخصی است. اگر یک استخر سهم بزرگی از کل دارایی استیک شده شبکه را در دست بگیرد، همان تمرکزی را می سازد که قرار بود اثبات سهام از آن فرار کند. این را موقع انتخاب استخر در نظر بگیرید: بزرگ ترین استخر لزوما امن ترین نیست، و اگر همه همین منطق را داشته باشند نتیجه اش برای شبکه بد است.
دسترسی، نه بازده. بیشتر استخرهای غیرمتمرکز از طریق کیف پول و قرارداد هوشمند کار می کنند و به احراز هویت نیاز ندارند. اما تعامل با آنها به اتصال پایدار نیاز دارد و در روزهای اختلال اینترنت، خارج شدن از موقعیت دقیقا وقتی سخت می شود که بیشتر لازمش دارید. این ریسک واقعی است و در هیچ محاسبه بازدهی نمی آید.
واحد حساب. پاداش استیکینگ به همان توکن پرداخت می شود. می شود تعداد توکن هایتان بیشتر شود و ارزش تومانی دارایی تان کمتر. هر عدد بازدهی که می بینید به توکن است، نه به تومان و نه به دلار. اگر تصمیمتان بر پایه نمودار تومانی است، حواستان باشد که آن نمودار دو متغیر دارد و یکی شان ریال است.
و اگر اصلا هدفتان تامین اتر برای پرداخت کارمزد شبکه است و نه استیکینگ، تهیه اتر با تسویه ریالی مسیر مستقیم تری است.
استخر مشارکت بهتر است یا استیکینگ؟
اینها دو چیز متفاوت اند که در فارسی اسمشان شبیه شده. استخر مشارکت محصول یک صرافی است و سودش را آن صرافی از فعالیت خودش می دهد؛ استیکینگ کاری روی خود شبکه است و پاداشش از پروتکل می آید. اولی ریسک آن شرکت را دارد و دومی ریسک شبکه را. سوال درست این نیست که کدام بهتر است، این است که ترجیح می دهید به کدام یک اعتماد کنید.
حداقل مبلغ برای پیوستن به استخر چقدر است؟
در بیشتر استخرها عملا هیچ حداقلی نیست و همین نقطه فروششان است. اما حداقل اقتصادی وجود دارد: اگر مبلغ آنقدر کوچک باشد که کارمزد ورود و خروج شبکه بخش محسوسی از پاداش سالانه را بخورد، دارید برای شرکت در چیزی پول می دهید.
آیا در استخر هم اسلشینگ اتفاق می افتد؟
بله، و منشا آن رفتار اپراتور است نه شما. بعضی استخرها بخشی از کارمزدشان را برای پوشش این مورد کنار می گذارند و بعضی نه. این دقیقا همان چیزی است که باید قبل از انتخاب استخر بپرسید و تقریبا هیچ کس نمی پرسد.
بهترین استخر استیکینگ کدام است؟
فهرست نمی دهیم، چون فهرست ها ظرف چند ماه کهنه می شوند و انتخاب درست به شبکه ای بستگی دارد که می خواهید در آن استیک کنید. سه چیز را بسنجید: مدل استخر از سه مدل بالا کدام است، سهمش از کل شبکه چقدر است، و شرایط خروج و مدت انتظارش چیست. مورد سوم را بیشتر آدم ها فقط وقتی می خوانند که دیگر دیر شده.
استخر استیکینگ مانع ورود را برمی دارد و در عوض یک واسطه اضافه می کند. این معامله بدی نیست، به شرط اینکه بدانید دارید انجامش می دهید.
قاعده ساده اش این است: هرچه استخر راحت تر باشد، واسطه بیشتری بین شما و شبکه ایستاده. راحتی رایگان نیست؛ فقط قیمتش در جدول کارمزد نوشته نشده.
